Quarterly Journal of Child Mental Health

fa مقایسه اثربخشی آموزش شناختی رفتاری با مداخله مبتنی بر پذیرش و تعهد بر حرمت خود مادران دارای کودک با اختلال طیف اوتیسم Comparison of the Effectiveness of Cognitive Behavioral Training with Acceptance and Commitment Therapy on the Self-esteem of Mothers of Children with Autism Spectrum Disorder تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">زمینه و هدف: اختلال طیف اوتیسم یکی از اختلال های شایع عصبی تحولی است که تشخیص آن در فرزند، روی کیفیت زندگی والدین به ویژه مادر تأثیر منفی بسیاری دارد. بدین ترتیب پژوهش حاضر با هدف مقایسه تأثیر آموزش شناختی رفتاری با مداخله مبتنی بر پذیرش و تعهد بر حرمت خود مادران دارای کودک با اختلال طیف اوتیسم انجام شد.  روش: پژوهش حاضر یک مطالعه نیمه تجربی با طرح پیش آزمون – پس آزمون شامل دو گروه آزمایش و یک گروه گواه بود. نمونه مورد مطالعه شامل 36 مادر دارای کودک با اختلال طیف اوتیسم شهر رشت در سال 1399 بودند که برحسب شرایط ورود و خروج انتخاب شدند که در یکی از سه گروه مداخله شناختی رفتاری، مداخله مبتنی بر پذیرش و تعهد، و گواه جایدهی شدند. در ابتدا پرسشنامه حرمت خود (سورنسن، 2005) به عنوان پیش آزمون روی هر سه گروه اجرا شد. گروه آزمایش یکم، آموزش شناختی رفتاری را در ده جلسه 90 دقیقه ای و گروه آزمایش دوم، درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد را در هشت جلسه 60 دقیقه ای دریافت کردند، در حالی که گروه گواه، مداخله ای را دریافت نکردند. سپس از هر سه گروه پس آزمون به عمل آمد و پس از سه ماه، پیگیری انجام شد. داده ها به شیوه تحلیل کواریانس تکمتغیری و آزمون تی وابسته تحلیل شد. یافته ها: نتایج این مطالعه نشان داد که اثربخشی مداخله مبتنی بر پذیرش و تعهد بر حرمت خود، (1/318) واحد تفاوت نسبت به گروه آموزش شناختی رفتاری دارد و نتایج آزمون تی وابسته نشان داد در گروه آموزش شناختی رفتاری (491/0 P= 713/0- =(11)t) و مداخله مبتنی بر پذیرش و تعهد (067/0 P= 028/2 =(11)t) تفاوت معناداری بین دو مرحله پسآزمون و پیگیری بر حرمت خود مشاهده نشد (0/05p< ). نتیجه گیری: بر اساس این یافته ها می توان بیان کرد که هر دو روش آموزش شناختی رفتاری و مداخله مبتنی بر پذیرش و تعهد حرمت خود مادران دارای کودک با اختلال طیف اوتیسم را افزایش داد. استلزامات نتایج به دست آمده در مقاله مورد بحث قرار گرفته است. </div> <div style="text-align: justify;">Background and Purpose: Autism spectrum disorder is one of the most common neurodevelopmental disorders, the diagnosis of which in children has a negative impact on the quality of life of parents, especially mothers. Thus, the present study was conducted with the aim of comparing the effect of cognitive behavioral training with an intervention based on acceptance and commitment on the self-esteem of mothers of children with autism spectrum disorder.  Method: The current research was a semi-experimental study with a pre-test-post-test design that included two experimental groups and a control group. The study sample included 36 mothers with children with autism spectrum disorder in Rasht City in 2019, who were selected according to the entry and exit criteria. These participants were placed in one of three groups: cognitive behavioral intervention, acceptance and commitment therapy, or the control group. At first, the self-esteem questionnaire (Sorensen, 2005) was administered as a pre-test to all three groups. The first experimental group received cognitive behavioral training in ten 90-minute sessions, and the second experimental group received acceptance and commitment therapy in eight 60-minute sessions, while the control group did not receive any intervention. Then, a post-test was conducted with all three groups. And after three months, the follow-up was done. The data were analyzed using univariate covariance analysis. Results: The results of this study showed that the effectiveness of the on acceptance and commitment therapy for self-respect (1.318) was different from that of the cognitive-behavioral training group. And the results of the dependent t test showed that in the cognitive behavioral training group (P=0.491, t(11)=0.713) and the intervention based on acceptance and commitment (P=0.067, t(11)=2.028) no significant difference was observed between the two stages of post-test and follow-up on self-esteem (p<0.05). Conclusion: Based on these findings, it can be stated that both methods of cognitive behavioral education and intervention based on acceptance and commitment increased the self-esteem of mothers with children with autism spectrum disorder. The implications of the obtained results are discussed in the article.</div> اختلال طیف اوتیسم, آموزش شناختی رفتاری, مداخله مبتنی بر پذیرش و تعهد, حرمت خود, مادران Autism spectrum disorder, cognitive-behavioral training, acceptance and commitment therapy, self-esteem, mothers 50 64 http://childmentalhealth.ir/browse.php?a_code=A-10-543-1&slc_lang=fa&sid=1 Zahra Esmaeelpanah Amlashi زهرا اسماعیل پناه املشی z.esmaeelpanah@gmail.com 100319475328460015314 100319475328460015314 No Rasht Branch, Islamic Azad University, Rasht, Iran واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران Abbas Ali Hosseinkhanzadeh عباسعلی حسین خانزاده khanzadehabbas@guilan.ac.ir 100319475328460015315 100319475328460015315 Yes Invited Associate Professor, Department of Psychology, Rasht Branch, Islamic Azad University, Rasht, Iran and Associate Professor, Department of Psychology, Faculty of Literature and Humanities, University of Guilan, Rasht, Iran دانشیار مدعو گروه روان شناسی، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت و دانشیار گروه روان شناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران Bahman Akbari بهمن اکبری Bakbari44@gmail.com 100319475328460015316 100319475328460015316 No Department of Psychology, Rasht Branch, Islamic Azad University, Rasht, Iran گروه روان شناسی، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران Leila Moghtader لیلا مقتدر moghtaderleila@yahoo.com 100319475328460015317 100319475328460015317 No Department of Psychology, Rasht Branch, Islamic Azad University, Rasht, Iran گروه روان شناسی، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران