fa اثربخشی ترکیبی تحریک الکتریکی فراجمجمه ای مغز و توانبخشی شناختی بر ابعاد حافظه فعال و کارآمدی خواندن دانش آموزان نارساخوان تخصصي Special كاربردي Applicable <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:IRANsans;"><span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:blue">زمینه و هدف:</span></span></b> <span lang="FA" style="font-size:10.0pt">نارساخوانی به عنوان شایع&shy; ترین اختلال یادگیری خاص با نارسایی حافظه فعال مرتبط است. این پژوهش با هدف تقویت حافظه فعال و کاهش علائم نارساخوانی در دانش&shy;آ موزان نارساخوان از طریق تحریک الکتریکی فراجمجمه &shy;ای مغز (به شکل واقعی و ساختگی) همراه با بسته توانبخشی هوشمند توجه و حافظه آرام انجام شده است. </span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:blue">روش:</span></span></b> <span lang="FA" style="font-size:10.0pt">پژوهش از نوع شبه&shy;تجربی با طرح پیش &shy;آزمون و پس&shy; آزمون بود و جامعه آماری شامل تمامی دانش &shy;آموزان نارساخوان 8 الی 12 ساله شهرستان بابل در سال 1399 بود. از جامعه مذکور 22 دانش&shy;آموز با روش نمونه&shy; گیری هدفمند، انتخاب و به شکل تصادفی در دو گروه آزمایشی (هر گروه 11 نفر) جایدهی شدند. پس از اجرای پیش&shy; آزمون&shy; ها، گروه آزمایشی یکم در معرض تحریک الکتریکی واقعی همراه با بسته آرام و گروه دوم در معرض تحریک الکتریکی ساختگی همراه با بسته آرام قرار گرفتند (به مدت 12 جلسه 60 دقیقه&shy; ای). برای ارزیابی حافظه فعال دانش&shy; آموزان نارساخوان از آزمون حاف&shy;بک (ارجمندی&shy; نیا، 2017) و برای سنجش کارآمدی خواندن از آزمون خواندن و نارساخوانی نما (مرادی و همکاران، 2016) استفاده شد و برای تحلیل داده&shy;ها از آزمون آماری تحلیل کوواریانس استفاده شد.</span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:blue">یافته‌ها:</span></span></b> <span lang="FA" style="font-size:10.0pt">تحلیل&shy; های آماری نشان داد افزایش نمرات حافظه فعال (0/05></span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt">P</span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt">) و کارآمدی خواندن (0/05></span><span dir="LTR" style="font-size:10.0pt">P</span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt">) در گروه آزمایشی یکم به میزان معنا&shy;داری بیشتر از گروه آزمایشی دوم بود.</span></span></span></span></span><br> <b><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:107%">&nbsp;<span style="color:blue">نتیجه‌گیری:</span></span></span></b> <span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:107%">بر اساس یافته &shy;ها می&shy; توان نتیجه گرفت روش تحریک الکتریکی واقعی همراه با بسته&shy; آرام در مقایسه با روش تحریک الکتریکی ساختگی همراه با بسته آرام اثربخش&shy;تر بود. بنابراین بر مبنای نتایج این پژوهش می&shy;توان به متخصصان اختلالات یادگیری خاص پیشنهاد کرد که از روش مذکور در جهت بهبود حافظه فعال وتقویت کارآمدی خواندن دانش &shy;آموزان نارساخوان استفاده کنند. </span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span style="font-size:10.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:blue">Background and Purpose:</span></span></span></b><span style="font-size:10.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> Dyslexia as the most common specific learning disorder is related to working memory deficiency. In this research, the effectiveness of transcranial electrical stimulation of the brain (real and </span></span><span lang="EN" style="font-size:10.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">sham</span></span><span style="font-size:10.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">) combined with Attentive Rehabilitation of Attention and memory (ARAM) on working memory and reading efficiency in students with dyslexia was investigated.</span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span style="font-size:10.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:blue">Method:</span></span></span></b><span style="font-size:10.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> This research was a quasi-experimental study with a pre-test and post-test design and the study population includes all students with dyslexia aged 8-12 years old in north of Iran (Babol). Among them, 22 students were selected and randomly placed in two experimental groups (11 students in each group). After performing the pre-tests, the first experimental group was exposed to real electrical stimulation combined with ARAM and the second group was exposed to </span></span><span lang="EN" style="font-size:10.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">sham</span></span><span style="font-size:10.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> electrical stimulation combined with ARAM (for 12 sessions of 60 minutes). Working Memory Test for Children (WMTC)</span></span> <span style="font-size:10.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">(Arjamandinia, 2016) was used to evaluate the working memory of students with dyslexia, and NEMA reading and dyslexia test (Moradi et al., 2016) was used to measure reading efficiency. The analysis of covariance was used to analyze the data.</span></span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="line-height:normal"><span style="unicode-bidi:embed"><span calibri="" style="font-family:"><b><span style="font-size:10.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:blue">Results:</span></span></span></b><span style="font-size:10.0pt"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> Statistical analysis showed that the increase in working memory scores and reading efficiency in the first experimental group was significantly higher than the second experimental group (P<0.05).</span></span></span></span></span></span><br> <b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span style="color:blue">Conclusion:</span></span></span></span></b><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> Based on the findings, it can be concluded that the method of real electrical stimulation combined with ARAM was more effective compared to </span></span></span><span lang="EN" style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">sham</span></span></span><span style="font-size:10.0pt"><span style="line-height:107%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> electrical stimulation method combined with ARAM. Therefore, based on the results of this research, it can be suggested to specialists of learning disorders to use the mentioned method in order to improve working memory and reading efficiency of students with dyslexia.</span></span></span></div> تحریک الکتریکی فراجمجمه ای مغز, توانبخشی شناختی, حافظه فعال, کارآمدی خواندن, نارساخوانی Transcranial electrical stimulation of the brain, cognitive rehabilitation, working memory, reading efficiency, dyslexia 126 140 http://childmentalhealth.ir/browse.php?a_code=A-10-1953-1&slc_lang=fa&sid=1 Hamed Sarhangpour حامد سرهنگ پور hsarhangpour@umz.ac.ir 100319475328460017231 100319475328460017231 Yes Faculty of Humanities and Social Studies, University of Mazandaran, Babolsar, Iran دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران Fereshteh Baezzat فرشته باعزت baezzat12@gmail.com 100319475328460017232 100319475328460017232 No Department of Psychology, Faculty of Humanities and Social Studies, University of Mazandaran, Babolsar, Iran گروه روان شناسی، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران Vahid Nejati وحید نجاتی nejati@sbu.ac.ir 100319475328460017233 100319475328460017233 No Department of Psychology, Faculty of Educational Sciences and Psychology, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran گروه روان شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران Soheila Hashemi سهیلا هاشمی کوچکسرائی soheilahashemi@yahoo.com 100319475328460017234 100319475328460017234 No Department of Psychology, Faculty of Humanities and Social Studies, University of Mazandaran, Babolsar, Iran گروه روان شناسی، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران