fa مقایسه اثربخشی توانبخشی شناختی مبتنی بر رایانه و مداخله بر اساس واقعیت مجازی بر توجه دیداری و شنیداری کودکان با اختلال یادگیری خواندن تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="color:#3333ff;"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family:IRANsans;"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA">مقدمه و هدف:</span></b></span></span></span></span></span></span><span style="color:#000000;"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family:IRANsans;"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span lang="FA"> اختلال یادگیری خواندن از جمله مشکلات رایج دوران کودکی محسوب می‌شود. بنابراین لزوم انجام مداخلات مؤثر، احساس می‌شود. بنابراین هدف پژوهش حاضر مقایسه اثربخشی توانبخشی شناختی مبتنی بر رایانه و مداخله بر اساس واقعیت مجازی بر توجه دیداری و شنیداری کودکان با اختلال یادگیری خواندن بود. </span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="color:#3333ff;"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family:IRANsans;"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="AR-SA">روش&shy;:</span></b><span lang="AR-SA"> </span></span></span></span></span></span></span><span style="color:#000000;"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family:IRANsans;"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span lang="AR-SA">طرح پژوهش حاضر شبه‌تجربی از نوع پیش‌آزمون پس‌آزمون با گروه گواه بود. جامعه آماری شامل تمامی دانش‌آموزان با اختلال یادگیری خواندن مراجعه کننده به کلینیک توانبخشی اختلالات یادگیری امید شهر اراک در سال 1402 بودند که در ابتدا با استفاده از پرسشنامه کلورادو مورد غربالگری قرار گرفتند و سپس بر اساس نمونه‌گیری تصادفی ساده تعداد 30 نفر از آنها انتخاب شدند و با استفاده از جایدهی تصادفی در گروه‌های 10 نفری رایانه‌یار، واقعیت مجازی، و گواه جایدهی شدند. سپس </span><span lang="AR-SA">گروه‌های رایانه‌یار (12 جلسه 30 دقیقه‌ای) و واقعیت مجازی (16 جلسه 30 دقیقه‌ای) مورد مداخله قرار گرفتند و همچنین هر سه گروه توسط ویرایش دوم آزمون پیوسته دیداری شنیداری در مراحل پیش&shy; آزمون و پس &shy;آزمون ، مورد سنجش قرار گرفتند. در پایان نیز برای تحلیل داده‌ها از تحلیل کواریانس چندمتغیره و آزمون تعقیبی بنفرونی و از طریق نرم‌افزار </span><span dir="LTR">SPSS-26</span><span lang="AR-SA"> استفاده شد.</span> <span lang="FA"><span style="font-family:"B Zar""></span></span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="color:#3333ff;"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family:IRANsans;"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="AR-SA">یافته &shy;ها:</span></b> </span></span></span></span></span></span><span style="color:#000000;"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family:IRANsans;"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span lang="FA">بر اساس نتایج به دست آمده، </span><span lang="AR-SA">هر دو درمان توانبخشی شناختی رایانه‌یار و مداخله بر اساس واقعیت مجازی توانستند تأثیر معناداری بر بهبود توجه دیداری و شنیداری شرکت‌کنندگان بگذارند (05/0> </span><span dir="LTR">P</span><span lang="AR-SA">) و این تأثیر در درمان توانبخشی شناختی رایانه‌یار، کمی بیشتر بود.</span></span></span></span></span></span></span><br> <span style="color:#3333ff;"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family:IRANsans;"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="AR-SA">نتیجه&shy; گیری:</span></b><span lang="AR-SA"> </span></span></span></span></span></span></span><span style="color:#000000;"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family:IRANsans;"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span lang="AR-SA">می‌توان گفت که از توانبخشی شناختی رایانه‌یار و مداخله بر اساس واقعیت مجازی می‌توان برای بهبود سطح توجه کودکان دارای اختلال یادگیری خواندن استفاده کرد.</span></span></span></span></span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:Times New Roman;"><span style="color:#3333ff;"><span style="font-size:12px;"><span style="line-height:normal"><b>Background and Purpose:</b></span></span></span><span style="color:#000000;"><span style="font-size:12px;"><span style="line-height:normal"><b> </b>Reading learning disorder is one of the most common childhood problems, which needs effective interventions. Therefore, the present study aims to compare the effectiveness of computer-based cognitive rehabilitation and virtual reality intervention on visual and auditory attention of children with reading learning disorder. </span></span></span><br> <span style="color:#3333ff;"><span style="font-size:12px;"><span style="line-height:normal"><b>Method:</b></span></span></span><span style="color:#000000;"><span style="font-size:12px;"><span style="line-height:normal"><b> </b>This study was a quasi-experimental study with pretest-posttest control group design. The population included all the students with reading learning disorder who had referred to Omid Learning Disability Rehabilitation Clinic in Arak city during 2023. They were screened by Colorado Learning Difficulties Questionnaire (CLDQ). A sample of 30 students were randomly selected and assigned to computer-based cognitive rehabilitation group, virtual reality intervention group and the control group, with 10 members per group. Then interventions were carried out for computer-based cognitive rehabilitation group (twelve 30-min sessions) and virtual reality group (sixteen 30-min sessions). Also, all three groups were assessed by the second edition of Integrated Visual and Auditory Continuous Performance at the pretest and posttest stages. Finally, data were analyzed by multivariate analysis of covariance and Benferroni post-hoc test in SPSS-26. </span></span></span><br> <span style="color:#3333ff;"><span style="font-size:12px;"><span style="line-height:normal"><b>Results:</b></span></span></span><span style="color:#000000;"><span style="font-size:12px;"><span style="line-height:normal"> Based on the findings, the computer-based cognitive rehabilitation therapy and virtual reality intervention were both significantly effective in improving the visual and auditory attention of students (P<0.05); however this effect was a little higher in computer-based cognitive rehabilitation group. </span></span></span><br> <span style="color:#3333ff;"><span style="font-size:12px;"><span style="line-height:normal"><b>Conclusion:</b> </span></span></span><span style="color:#000000;"><span style="font-size:12px;"><span style="line-height:normal">computer-based cognitive rehabilitation and virtual reality intervention can be used to improve the attention level in children with reading learning disorder. </span></span></span></span></div> توانبخشی شناختی رایانه‌یار, واقعیت مجازی, توجه دیداری, توجه شنیداری, اختلال یادگیری خواندن computer-based cognitive rehabilitation, virtual reality, visual attention, auditory attention, reading learning disorder 94 110 http://childmentalhealth.ir/browse.php?a_code=A-10-2165-1&slc_lang=fa&sid=1 Esmail Khanjani اسماعیل خانجانی esmaeilkhanjani@gmail.com 100319475328460017253 0009-0002-1359-1113 No Department of Psychology, Arak Branch, Islamic Azad University, Arak, Iran واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران Mohammad Reza Bayat محمدرضا بیات bayatmr54@gmail.com 100319475328460017254 0002-0002-6449-6514 Yes Department of Psychology, Andimeshk Branch, Islamic Azad University, Andimeshk, Iran گروه روان شناسی، واحد اندیمشک، دانشگاه آزاد اسلامی، اندیمشک، ایران Seyed Mohammadreza Alavizadeh سیدمحمدرضا علوی‌زاده alavizadehsmr@gmail.com 100319475328460017255 100319475328460017255 No Department of Psychology, Institute of Clinical Sport Neuropsychology, Tehran, Iran گروه روان شناسی، موسسه عصب روان شناسی بالینی ورزشی، تهران، ایران