fa پیش‌بینی تنش‌والدینی ‌وآشفتگی روان‌شناختی مادران براساس مشکلات‌رفتاری وکارکردهای انطباقی کودکان دبستانی با تأخیرهای تحولی تخصصي Special پژوهشي Research <p dir="RTL">چکیده</p> <p dir="RTL">&nbsp;<strong>زمینه و هدف:</strong> تولد کودک با تأخیرتحولی می‌تواند به همراه خود، مشکلات جدید و مضاعفی را برای والدین این کودکان به دنبال داشته باشد، اغلب برای چنین والدینی مخصوصاً مادران تنش، تجربیات و پاسخ‌های هیجانی از قبیل افسردگی، اضطراب و آشفتگی‌های روانی دیگر رخ می‌دهد، که اینها ارتباط مستقیمی با مسائل کود‌ک دارند. پژوهش حاضر به‌منظور پیش‌بینی تنش والدینی و آشفتگی‌روان‌شناختی مادران بر اساس مشکلات‌رفتاری و کارکردهای‌انطباقی کودکان دبستانی با تأخیرهای‌تحولی انجام شد.</p> <p dir="RTL"><strong>روش‌:</strong> طرح پژوهش توصیفی، از نوع همبستگی است. داده&shy;های پژوهش با روش مدل‌یابی معادلات‌ ساختاری با استفاده از نرم‌افزار لیزرل تحلیل شده است..جامعه آماری این پژوهش تمامی کودکان 11-6 ساله با تأخیرهای‌تحولی شامل کودکان مبتلا به اوتیسم مراجعه‌کننده به مراکزآموزشی و توان‌بخشی و دانش‌آموزان مدارس با نیازهای ویژه شهر تبریز در سال تحصیلی 94-1393 را شامل می‌شد. در این پژوهش از روش نمونه&shy;گیری در دسترس استفاده شد. پس از توضیح اهداف پژوهش برای مادران و جلب رضایت آگاهانه از آنها، مقیاس‌های ‌‌رفتار غیرعادی کودکان‌(1986)، فرم کوتاه شده آزمون علایم روانی‌(1973)‌، ‌‌مقیاس‌‌کارکرد‌انطباقی‌واینلند(1984)،‌ شاخص تنیدگی والدینی(1967) توسط مادران تکمیل شد.</p> <p dir="RTL"><strong>یافته‌ها</strong>: داده‌های پژوهش به وسیله روش آماری مدل‌یابی ساختاری از طریق نرم‌افزار لیزرل مورد تجزیه تحلیل قرار گرفت. تحلیل داده‌ها نشان داد که بین مؤلفه‌های مشکلات‌رفتاری کودکان با تأخیرهای‌تحولی (با اوتیسم و بدون اوتیسم) با آشفتگی‌روان‌شناختی و تنش‌والدینی مادران آنها رابطه مثبت وجود دارد ولی بین مؤلفه‌های کارکردهای‌انطباقی این کودکان با آشفتگی‌روان‌شناختی و تنش والدینی مادران رابطه منفی وجود دارد.</p> <p dir="RTL"><strong>نتیجه گیری: </strong>بر اساس نتایج مدل‌یابی‌ ساختاری می‌توان استنباط کرد که کارکردهای‌انطباقی و مشکلات‌رفتاری کودکان با تأخیرهای تحولی در قالب روابط‌ساختاری تغییرات آشفتگی‌روان‌شناختی و تنش‌والدینی مادران را به طور معنی‌دار تبیین کنند. به عنوان مثال متغیر خودتحریکی با ضریب بتای (24/0) و <span dir="LTR">t</span> محاسبه‌شده(72/3) قادر است 24% از تغییرات آشفتگی‌روان‌شناختی مادران را به طور معنی‌دار تبیین کنند و این متغیر با ضریب بتای(42/ 0و <span dir="LTR">t</span> محاسبه‌شده (46/5) قادر است 42% از تغییرات استرس والدینی مادران را به طور معنی‌دار تبیین کند.</p> <p dir="RTL"></p> <p align="right" dir="RTL"><strong><span dir="LTR">Abstract</span></strong></p> <p><strong>Background and Purpose:</strong> birth child with developmental delay can be accompanied new problems and double&nbsp; for parents these children looking to have, often for such parents especially mothers stress, emotional responses and experiences such as depression, anxiety and other psychological distresses occurs, that these are a direct relationship children&#39;s issues<span dir="RTL">. </span>the present study was done in order to predictions parents stress and psychological‌ distrees mothers on basis behavioral problems and adaptive functions primary school children with developmental delays<span dir="RTL">.</span></p> <p><strong>Method:</strong> the research plan is description of the type correlation, that research data analysis has been with the method structural equational modeling with the use of program lisrel. the statistical community this research was included all the children 6-11 years old with developmental delays includes children with autism referred to training and rehabilitation center and students schools with special needs tabriz, iran In the academic year 2014-2015. in this study, was used of the available sampling methods. after explain the objectives research for mothers and satisfying conscious of them, scales aberrant behavior checklist (1986), short form of mental symptoms test (1973), vineland adaptive behavior scales (1984), parents stress index (1967), complete by mothers.</p> <p><strong>Findings:</strong> research data by the statistical method structural modeling was analyzed by lisrel software. data analysis showed that between the components behavioral problems children with developmental delays (with autism and without autism) with parents stress and psychological distrees their mothers, there is a positive relationship but between the components of the adaptive functions these children with psychological distrees and parents stress mothers, there is a negative relationship.</p> <p><strong>Conclusions:</strong> according structural modeling results can be concluded that adaptive functions and behavioral problems children with developmental delays the format of structural modeling changes psychological distrees and parents stress mothers significantly explain. for example variable irritability the beta coefficient (0/24), t calculated (3/72), is able to 24<span dir="RTL">%</span> of the changes psychological distrees mothers significantly explain. and this variable the beta coefficient (0/42), t calculated (5/46), is able to %42 of the changes parents stress mothers significantly explain.</p> واژه‌های کلیدی: تأخیرهای تحولی, مشکلات‌رفتاری, کارکردهای انطباقی, آشفتگی‌روان‌شناختی, تنش‌والدینی. Keyword: developmental delay, behavioral problems, adaptive functions psychological distress, parental stress. 95 108 http://childmentalhealth.ir/browse.php?a_code=A-10-174-1&slc_lang=fa&sid=1 Somayeh Shokri سمیه شکری s.bafrajard@gmail.com 10031947532846003089 10031947532846003089 Yes University of Tabriz Zainab Khanjani زینب خانجانی zeynabkhanjani@yahoo.com 10031947532846003090 10031947532846003090 No University of Tabriz Touraj Hashemi تورج هاشمی 10031947532846003091 10031947532846003091 No University of Tabriz