1- گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران 2- گروه مشاوره، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران 3- واحد اردبیل، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران 4- گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
چکیده: (203 مشاهده)
زمینه و هدف:اختلال یادگیری ویژه علاوه بر افت تحصیلی، با الگوهای مقابلهای سازشنایافته مانند اجتناب شناختی همراه است. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی توانبخشی شناختی رایانهمحور بر کاهش اجتناب شناختی و بهبود عملکرد تحصیلی کودکان با اختلال یادگیری ویژه انجام شد. روش:پژوهش حاضر از نوع شبهتجربی با طرح پیشآزمون- پسآزمون با گروه گواه بود. جامعه آماری تمامی کودکان 6-12ساله اختلال یادگیری ویژه در شهر تهران در سال تحصیلی ۱۴۰۳-۱۴۰۴بود که با روش نمونهگیری دسترس، ۳۰کودک انتخاب و بهصورت تصادفی در دو گروه ۱۵نفری جایدهی شدند. افراد گروه آزمایش طی 10 جلسه 45 دقیقهای، برنامه توانبخشی شناختی رایانهمحور را دریافت کردند. ابزار پژوهش شامل نسخه اعتباریابی شده در ایران پرسشنامههایعملکرد تحصیلی (درتاج، 1384) و اجتناب شناختی (سکستون و داگاس، 2004) بود. تجزیه و تحلیل دادهها، با تحلیل کوواریانس تکمتغیره و چندمتغیره با استفاده از SPSS-27انجام شد. یافتهها:یافتهها نشان داد با کنترل اثر پیشآزمون، مداخله توانبخشی شناختی رایانهمحور به افزایش معنادار عملکرد تحصیلی (0001/0P=، 16/17F=) و کاهش معنادار اجتناب شناختی (0001/0P=، 40/33F=)در گروه آزمایش منجر شد. همچنین نتایج تحلیل چندمتغیره نشاندهنده بهبود معنادار در تمامی مؤلفههای عملکرد تحصیلی و کاهش تمامی مؤلفههای اجتناب شناختی در گروه آزمایش نسبت به گروه گواه بود (05/0>P). نتیجهگیری:بر اساس نتایج این پژوهش، توانبخشی شناختی رایانهمحور با تقویت زیربناهای شناختی و ایجاد تجربه موفقیت، میتواند روشی مؤثر برای ارتقای عملکرد تحصیلی و کاهش اجتناب شناختی در کودکان با اختلال یادگیری ویژه باشد. بنابراین استفاده از این مداخله نوین در مراکز آموزشی و توانبخشی جهت ارتقای تحصیلی و شناختی این کودکان پیشنهاد میشود.
Atadokht A, Hasani M, Bohloulzadeh F, Rostami Z, Razmi M. The effectiveness of computer-based cognitive rehabilitation in reducing cognitive avoidance and improving academic performance in children with specific learning disorder. J Child Ment Health 2026; 13 (2) : 7 URL: http://childmentalhealth.ir/article-1-1556-fa.html
عطادخت اکبر، حسنی معصومه، بهلول زاده فاطمه، رستمی زهرا، رزمی مهسا. اثربخشی توانبخشی شناختی رایانهمحور در کاهش اجتناب شناختی و بهبود عملکرد تحصیلی در کودکان با اختلال یادگیری ویژه. فصلنامه سلامت روان کودک. 1405; 13 (2) :111-128
