:: دوره 7، شماره 4 - ( دوره هفتم شماره چهارم زمستان 1399 - 1399 ) ::
جلد 7 شماره 4 صفحات 94-76 برگشت به فهرست نسخه ها
مقایسه اثربخشی آموزش تنظیم هیجان و ذهن آگاهی بر بهبود نشخوار فکری مادران دارای کودکان کم توان ذهنی خفیف
حسن جعفرپور1 ، بهمن اکبری* 1، ایرج شاکری نیا2 ، سامره اسدی مجره1
1- گروه روان‌شناسی، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی، رشت، ایران
2- گروه روان‌شناسی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران
چکیده:   (702 مشاهده)
مقدمه و هدف: داشتن فرزند کم­توان ذهنی برای والدین به خصوص مادران به عنوان مراقبان اصلی، مشکلات روان‌شناختی فزاینده‌ای را به همراه دارد. روش­های مختلفی در سال­های اخیر برای درمان این مشکلات در سطوح پژوهشی و بالینی مورد استفاده قرار گرفته است که پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی آموزش تنظیم هیجان و ذهن­آگاهی بر بهبود نشخوار فکری مادران دارای کودکان مبتلا به کم­توانی ­ذهنی خفیف انجام شد.
روش: این پژوهش از نوع مطالعات شبه‌تجربی با طرح پیش­آزمون- پس­آزمون با گروه گواه بود. جامعه آماری پژوهش را تمامی مادران دارای کودک مبتلا به کم‌توانی ذهنی خفیف مراجعه‌کننده به مدارس استثنایی شهر رشت در سال تحصیلی 99-1398 تشکیل می‌دادند که با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند، 36 نفر از این مادران انتخاب، و در دو گروه آزمایش و یک گروه گواه (هر گروه 12 مادر) به صورت تصادفی جایدهی شدند. برای جمع‌آوری داده‌ها از مقیاس پاسخ نشخواری (نولن­هوکسما  و مارو، 1991) استفاده شد و پس اجرای 9 جلسه آموزشی 90 دقیقه‌ای تنظیم هیجان و ذهن‌آگاهی برای دو گروه آزمایشی، هر سه گروه مورد سنجش مجدد در مرحله پس‌آزمون قرار گرفتند. داده‌ها به روش تحلیل کوواریانس تک‌متغیری و چندمتغیری در محیط نرم‌افزار SPSS-22 تحلیل شد.
یافته‌ها: نتایج این پژوهش نشان داد که آموزش تنظیم هیجان و ذهن‌آگاهی، تأثیر معناداری بر کاهش نشخوار فکری کلی و مؤلفه­های آن در مادران دارای کودکان مبتلا به کم­توانی ذهنی خفیف دارد (01/0>P). همچنین بر اساس نتایج حاصل از آزمون تعقیبی، بین آموزش تنظیم هیجان و آموزش ذهن‌آگاهی بر نشخوار فکری کلی و مؤلفه‌های آن، تفاوت معنادار وجود ندارد (05/0P>).
نتیجه‌گیری: بر اساس این یافته‌ها می‌توان بیان کرد که آموزش تنظیم هیجان با ارتقای بازسازی هیجانی، کاهش پردازش خودارجاعی منفی، و افزایش توانایی انجام رفتارهای هدفمند؛ و آموزش ذهن‌آگاهی با افزایش آگاهی از تجربیات لحظه کنونی و پردازش کارآمدتر اطلاعات، در بهبود نشخوار فکری مادران دارای کودکان مبتلا به کم­توانی­ ذهنی خفیف مؤثر است.
واژه‌های کلیدی: کم توانی ذهنی، نشخوار فکری، آموزش تنظیم هیجان، آموزش ذهن آگاهی، مادران
متن کامل [PDF 1145 kb]   (499 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1399/10/14 | پذیرش: 1399/12/22 | انتشار: 1400/1/15



XML   English Abstract   Print



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 7، شماره 4 - ( دوره هفتم شماره چهارم زمستان 1399 - 1399 ) برگشت به فهرست نسخه ها